تاریخ سند: 10 دی 1357
موضوع: وقایع
متن سند:
شماره: 972 /5- 37 /5- 5 تاریخ: 10 /10 /1357
از: شهربانی استان یزد
به: جناب آقای استاندار یزد
موضوع: وقایع
به استحضار میرساند:
1. از صبح روز 9 /10 /1357 در شهرهای یزد، تفت، اردکان و بافق مؤسسات آموزشی و مغازهها و بازار تعطیل و ادارات و بانکها تعطیل یا کم کار و نیمه تعطیل بود و تحصن فرهنگیان در ادارههای آموزش و پرورش یزد و تفت ادامه یافت. ساعت 1000 روز مذکور حدود 500 نفر از مجلسی که در مسجد حظیره شهر یزد تشکیل شده بود خارج و در خیابان پهلوی راهپیمائی نموده و ساعت 1115 متفرق شدند و درگیری پیش نیامد و ساعت 1245 مجلس مسجد حظیره بدون تظاهرات خاتمه پذیرفت. همچنین صبح روز 9 /10 /57 مجالس سخنرانی در مسجد کوشکنو اردکان و داخل اداره آموزش و پرورش تفت تشکیل گردید که بدون تظاهرات پایان یافت.
2. طبق گزارش شهربانی بافق ساعت 1100 روز 9 /10 /1357 جمعیتی حدود 6000 نفر از مسجد جامع شهر مذکور خارج شده و شروع به دادن شعارهای ضدملی نمودند، مأمورین انتظامی ابتدا به آنان اخطار کردند متفرق گردند که اخلالگران نه تنها متفرق نشدند بلکه به پرتاب سنگ به طرف مأمورین اقدام نمودند که مأمورین با پرتاب گاز اشکآور و تیراندازی عدهای از تظاهرکنندگان را متفرق کردند، لیکن آنان مجدداً از کوچههای اطراف به خیابان ریختند و با انداختن درختان خرما و آتش زدن آن راه بندان ایجاد نموده و وسائل حزب رستاخیز ملت ایران را بیرون ریخته و آتش زدند و شیشههای اداره ثبت احوال، حزب رستاخیز و تعدادی از بانکها را شکسته و از پشت بامها به طرف مأمورین سنگ پرتاب و بطری که داخل آن بنزین بوده آتش زده و به سوی مأمورین پرتاب میکردند و مرتباً متفرق شده و دو مرتبه از هر طرف وارد خیابان میشدند و ساعت 1530 درب بانک سپه را شکسته و وسائل آن را بیرون ریخته و آتش زدند که توسط عدهای از اهالی با آب خاموش گردیده، آشوبگران همچنین در اداره دارائی، ساختمان حزب رستاخیز و شهرداری حریق ایجاد نمودند و در خیابانها لاستیک آتش زده و منازل دو نفر از مأمورین شهربانی به اسامی سرپاسبان دوم اکبر فلاح مبارکه و پاسبان منصور کاکائی توسط اخلالگران طعمه حریق گردید که از وسائل زندگی آنان چیزی باقی نمانده است و به هر ترتیب با کوشش و تلاش مأمورین انتظامی ساعت 2000 وضعیت به طور نسبی آرام و آتشسوزیها خاموش شده و در این جریان سروان علی ایمانپور رئیس شهربانی از ناحیه دست و پا و پاسبان منصور کاکائی از ناحیه دست جراحت برداشتهاند که پس از پانسمان مرخص شدهاند. ضمناً در گزارش شهربانی مذکور اضافه شده بیش از 500000 ریال به سرپاسبان فلاح مبارکه و 200000 ریال به پاسبان کاکائی خسارت وارد آمده و خطر آتش زدن منازل برای سایر مأمورین شهربانی نیز وجود دارد و به همین علت احساسات مأمورین تحریک شده و احتمال برخورد شدید برای روز 10 /10 /1357 و وجود هرگونه فاجعه قابل پیشبینی است.
3. به منظور تقویت شهربانی بافق از نیروی اعزامی از پادگان نظامی اصفهان، نفربر زرهی تحت امر و پرسنل شهربانی استان تعدادی برای پشتیبانی شهربانی مذکور اعزام گردیدهاند.
4. طبق اعلام نگهبان کارخانه اقبال شهر یزد ساعت 1300 روز 9 /10 /1357 در حالی که درب کارخانه بسته بوده عدهای اخلالگر پس از دقالباب وارد سالن ریسندگی کارخانه شده و کارگران را تهدید به تعطیل نموده و یک دستگاه ماشین کاردینگ ریسندگی را آتش زدهاند که با کمک چند نفر از کارگران حریق خاموش و مهاجمین کارخانه را ترک و کارگران نیز کار را تعطیل نمودهاند که جریان تحت بررسی میباشد.
مراتب جهت هرگونه اقدام مقتضی اعلام میگردد.
رئیس شهربانی استان یزد. سرهنگ جهانگیر هاشمی
گیرندگان.
1. ریاست سازمان اطلاعات و امنیت استان یزد جهت آگاهی و هرگونه اقدام مقتضی
2. فرماندهی هنگ ژاندارمری یزد جهت آگاهی و هرگونه اقدام مقتضی
منبع:
کتاب
انقلاب اسلامی به روایت اسناد ساواک، استان یزد، کتاب 5 صفحه 409

